E-Siber.com
M. Mekin Pesen
Sitede 1774 okunmaya değer yazı var.

Web'in Coðrafi Dil Sýnýrlarýnýn Keþfi ve Dilin Dijital Sýnýrlarýn Belirlenmesindeki Etkisi

Yaþadýðýmýz yerleri ve mekanlarý tanýmlayan öðeler nelerdir? Tahayyüller midir acaba mekanlar hakkýnda zamanla cisimleþip bir bakýþýn adý haline gelen, yoksa mekanýn ruhu mudur insaný çekip çevreleyerek yaþadýðý yeri adlandýran ya da anlamlandýran? Bu sorulara sosyal, psikolojik ya da bir takým kültürel arkaik arka planlardan uzun uzadýya cevaplar bulunabilir. Fakat Oxford Üniversitesi Ýnternet Enstitüsü ile Kentucky Üniversitesi Coðrafya Bölümünden iki araþtýrmacý ise þu sýralar Google Haritalar verilerini kullanarak coðrafi bölgelerin Web'deki bazý coðrafi dil sýnýrlarýyla yeniden anlamlandýrýlmasý için Google'ýn indekslemiþ olduðu bilgi katmanlarýnýn dillere göre bölüþtürülmesine dayanan yeni bir coðrafi mekan görselleþtirmesi üzerinde çalýþýyor.

 

Araþtýrmanýn tam hali 2013 yýlýnýn baþlarýnda yayýnlanacak olsa da, öncesinde yayýnlanan bu ham halinde, coðrafi yerlerin sýnýrlarýnýn Google verilerine göre yeniden tasarlanmasý olayý sosyo-kültürel açýdan sýradýþý baþka fikirlerin doðmasýna ön ayak olabilecek niteliktedir.

Araþtýrmada en temel baþlangýç argümaný olarak mekanlarý adlandýran ve anlam katan öðelerin sadece adlar, hikayeler, þarkýlar, kitaplar, gazeteler, videolar veya diðer kültürel medyalardan ibaret olmadýðý, günümüzde artýk siber kültür denen ve sosyal medyayla sürekli beslenen çok büyük ve geniþ bir dijital alem ve bundan doðan bütün bir dijital varlýk sýnýfýnýn da olduðunu ve bu vesileyle de coðrafyalarý ya da mekanlarý tanýmlarken bütün bir dijital verileri de yeni bir boyut olarak iþin içine katmak gerektiði vurgulanýyor.

Mekana anlam katan bu yeni dijital boyut, þehirlerin ekonomik, siyasi ve politik deneyimlerindeki coðrafi kodlu referanslar gibi kentin peyzajýna bir katman olarak giriyor. Bu dijital katmanlar çýplak gözle görülemezler, ancak yüz milyonlarca mobil cihaz, bilgisayar ve diðer dijital teknolojilerin etkinliðiyle mekanlarýn büyümesi ve yeniden konumlanmasýnda merkezi bir bileþeni oluþtururlar.

Araþtýrma insanlarýn tamamen serbest ve özgür iradeleriyle Google Maps üzerinden kendi yaþadýklarý yerler hakkýnda girdikleri bir takým verilerine dayanýyor. Bu vesileyle bireylerin çevrelerini algýlayýþ biçimlerini kendi dillerinde sanal haritalar üzerine çeþitli verilerle iþlemiþ olmalarý aslýnda coðrafi bölgelerin üzerinde yaþayan insanlar tarafýndan nasýl algýlandýðý ve sýnýrlarýnýn nerede baþlayýp nerede bittiði tartýþmasýný da beraberinde getirmektedir. Araþtýrma da zaten bu olgular üzerinden hareket ediyor.

 

Size araþtýrmadan dünya üzerinde özellikle hem dil hem de politik olarak tartýþmalý 3 coðrafi bölgesinin þu an için Google verilerine dayanarak yapýlmýþ coðrafi görselleþtirmelerini sunuyoruz. Bahsedeceðimiz ilk yer Belçika ve onun içindeki dil, kültür ve yönetim olarak sürekli rekabet içinde olan Felemenkçe'nin resmi dil olduðu Flaman Bölgesi ve Fransýzca'nýn resmi dil olduðu Valon Bölgesidir:

Google Maps verilerine göre bu iki bölgeyi gerçek coðrafi haritasýyla da benzer bir þekilde gösteren bu görselleþtirmede, esasen her iki bölge de kendi coðrafi sýnýrlarý içinde baskýn gibi gözükseler de, mavi rengi ifade eden Fransýzcanýn haritada kendini daha az ifade edilmiþ olarak bulduðu ama baþkentin de bulunduðu Brüksel bölgesinde (ortadaki yoðunlaþma) oldukça yoðunlaþtýðý bariz bir þekilde görülebiliyor. Ayrýca Flamanlar, Valonlarýn kendi bölgelerinde ürettikleri içeriklerden daha fazlasýný onlarýn bölgesinde üretebilmiþ.

 

Dikkatimizi çeken diðer bir harita ise Ýsrail ile Filistin arasýnda yönetimi konusunda sürekli tartýþma konusu olan ve detaylarýnýn bu yazýnýn konusu olmadýðý Kudüs'tür. Ýsrail'in zamanla ele geçirdiði bölgelerdeki hakimiyetini Ýbranice üzerinden ürettiði içeriklerle de görebiliyoruz:

Mavi renk Ýbraniceyi gösterirken Kýrmýzý renk Arapçayý ifade etmektedir. Odaðýmýzý özellikle Kudüs'e çevirdiðimizde Mavi ve ona yakýn renklerin Arapça'ya nazaran ne kadar baskýn olduðunu ve Arapça ile üretilen içeriklerin oldukça yetersiz olduðu çok net görebiliyoruz.

 

Dikkatinize sunduðumuz ve bilinçli olarak sona býraktýðýmýz diðer bir harita ise dilleri konusunda oldukça hassas ve koyu milliyetçi olan Fransa'dýr:

Fransýzlarýn Fransýzça konusunda ne kadar agresif olduklarýný herkes bilir. Ama bunun dijital dünyaya yansýmasýnýn özellikle kendi coðrafyalarý üzerinden olmasý, ezelden beri rakip gördükleri Ýngilizce ile rekabette yavaþ yavaþ zorlandýklarýný gösteriyor. Zira mavi rengi ifade eden Fransýzcanýn harita üzerinde genel bir yaygýnlýðý ilk bakýþta görülse de, aslýnda Ýngilizce ile üretilen içeriklerin ne kadar da çoðaldýðý ve hatta bazý bölgelerde çok yoðunlaþtýðý açýkça görülebiliyor. Fransýzlar için çok vahim bir duruma doðru hýzla gidiliyor...

 

Sonuç olarak insanýn kendini ifade etmede yegane bir araç olan dilin, yaþadýðý muhiti anlamlandýrmaktan ne kadar öteye geçip, sýnýrlarý bile belirleyebildiðini sadece Google verilerine bakarak bile anlayabiliyoruz...

 

"Augmented realities and uneven geographies: exploring the geo-­linguistic contours of the web":

 

Konuyla baðlantýlý olarak Farklý Dillerdeki Vikipedi Makalelerine Göre Dünya Haritasýnýn Yeniden Çizilmesi baþlýklý yazýmýzý da okuyabilirsiniz.


· · · · · · · · · · · ·
Yazan: | 06.05.2012 | 4244 kez okundu.

Yazılar E-Posta Kutunuza Gelsin:

Bu yazıyı izinsiz olarak alıp başka herhangi bir yerde yayınlayamazsınız (Bkz "dijital at hırsızı" kimdir?). Yazıların başka yerlerde yayınlanmasına ücreti mukabili izin veriyoruz. Yazıları izinsiz olarak başka bir yerde yayınlamanız, her türlü hukuki sonucu kabul ettiğiniz manasına gelir. Yazıları izin almak ve kaynak göstermek kaydıyla sadece kamu kurumları ve akademik araştırmacılar ücretsiz olarak kullanabilir. Bunların dışında kalan herkes ücret öder. Detaylar için bize ulaşın.

Yorum altyapısı: Disqus

Yukarı Çık

M. MEKİN PESEN
© 2007-2015 E-SİBER BİLGİ-İLETİŞİM TEKNOLOJİLERİ
E-Siber.com | E-Siber.net | ESiber.com | ESiber.net | RSS | Facebook | Twitter | E-Posta Aboneliği
IP: 54.198.31.213 | Yüklenme: 0.322 saniye. | Hakkımızda | İletişim | Reklam Verin | Site Politikaları | Atıflar